અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ફરી એકવાર ચીન સામે કડક વલણ અપનાવ્યું છે, 1 નવેમ્બર, 2025 થી તમામ ચીની આયાત પર વધારાના 100% ટેરિફની જાહેરાત કરી છે. તેમણે અમેરિકામાં બનેલા મહત્વપૂર્ણ સોફ્ટવેર પર નિકાસ નિયંત્રણોની પણ જાહેરાત કરી છે. આ પગલું એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે વિશ્વની બે સૌથી મોટી અર્થવ્યવસ્થાઓ વચ્ચે પહેલાથી જ વધી રહેલા વેપાર અને ભૂ-રાજકીય તણાવનો સામનો કરવો પડી રહ્યો છે. નિષ્ણાતો માને છે કે જો આ નીતિ લાગુ કરવામાં આવે તો વૈશ્વિક બજારો પર ગંભીર અસર પડી શકે છે. ટ્રમ્પે એક પોસ્ટમાં ચીન પર આકરા પ્રહારો કર્યા. તેમણે લખ્યું કે ચીને વેપાર પર અસામાન્ય રીતે આક્રમક વલણ અપનાવ્યું છે, અને આનાથી તમામ દેશો પર અસર પડશે. ટ્રમ્પે દાવો કર્યો કે ચીન તેના મોટાભાગના ઉત્પાદનો પર નિકાસ પ્રતિબંધો લાદવાની યોજના બનાવી રહ્યું છે, જેનાથી વૈશ્વિક બજારમાં અસંતુલન સર્જાઈ રહ્યું છે. જવાબમાં, ટ્રમ્પે કહ્યું કે અમેરિકા હવે સમાન કડક પગલાં લેશે. તેમણે જાહેરાત કરી કે 1 નવેમ્બરથી ચીન તેના હાલના ટેરિફ ઉપરાંત ચીન પર 100% વધારાનો ટેરિફ લાદશે.

ટ્રમ્પના ટેરિફની શું અસર થશે

ટેરિફ એ દેશ દ્વારા આયાતી માલ પર લાદવામાં આવતો ટેક્સ છે. જ્યારે વિદેશી ઉત્પાદન પર ટેરિફ વધારવામાં આવે છે, ત્યારે તેની કિંમત પણ વધે છે. આ વિદેશી માલની માંગ ઘટાડે છે અને સ્થાનિક ઉદ્યોગોને સ્પર્ધાત્મક ફાયદો આપે છે. જોકે, ટ્રમ્પના આ પગલાની નકારાત્મક અસરો પણ થઈ શકે છે. યુએસમાં ગ્રાહક માલ વધુ મોંઘા થશે. ઇલેક્ટ્રોનિક્સ, ઓટોમોબાઇલ્સ, મોબાઇલ ફોન અને ઇલેક્ટ્રિક વાહનો જેવા ક્ષેત્રોમાં કિંમતો વધી શકે છે. વધુમાં, યુએસ અને ચીન વચ્ચેની સપ્લાય ચેઇનને પણ અસર થઈ શકે છે.

સોફ્ટવેર નિકાસ નિયંત્રણોની જાહેરાત

ટ્રમ્પે એવી પણ જાહેરાત કરી કે 1 નવેમ્બરથી, યુએસ ક્રિટિકલ સોફ્ટવેર પર નિકાસ નિયંત્રણો લાદશે. આનો અર્થ એ છે કે ચીનને આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ, ડેટા સુરક્ષા, લશ્કરી ટેકનોલોજી અથવા ઔદ્યોગિક સોફ્ટવેરનું વેચાણ પ્રતિબંધિત કરવામાં આવશે. નિષ્ણાતો કહે છે કે આ પગલાથી ચીની ટેક કંપનીઓ, ઇલેક્ટ્રિક વાહન ઉત્પાદકો અને સંરક્ષણ ઉદ્યોગ પર મોટી અસર પડી શકે છે. અમેરિકાની ટેકનોલોજીકલ ધાર જાળવવા તરફ આ એક વ્યૂહાત્મક પગલું પણ માનવામાં આવે છે.

ટેરિફ વિશે નિષ્ણાતોનો મત

આર્થિક નિષ્ણાતો કહે છે કે ટ્રમ્પની નીતિ માત્ર આર્થિક જ નહીં પણ રાજકીય વ્યૂહરચના પણ છે. 2025 ની ચૂંટણી પહેલા, તેઓ પોતાને અમેરિકા ફર્સ્ટ નીતિના કટ્ટર સમર્થક તરીકે રજૂ કરી રહ્યા છે. વોશિંગ્ટન સ્થિત થિંક ટેન્કના નિષ્ણાત ડૉ. એલેક્ઝાન્ડર મિશેલના મતે, આ ટ્રમ્પની નવી વેપાર યુદ્ધ વ્યૂહરચનાનો સંકેત આપે છે. તેમનો ઉદ્દેશ્ય સ્થાનિક ઉદ્યોગોનું રક્ષણ કરવાનો અને ચીન પર નિર્ભરતા ઘટાડવાનો છે. જો કે, તેમણે ચેતવણી પણ આપી હતી કે જો ચીન અમેરિકન માલ પર પ્રતિબંધો લાદીને બદલો લેશે, તો તેની અસર સમગ્ર વૈશ્વિક અર્થતંત્ર પર પડશે.

ટ્રમ્પનું આ પગલું ચીનના રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગ સાથે મુલાકાત કરવાની યોજના બનાવ્યાના થોડા દિવસો પછી આવ્યું છે, પરંતુ તેમણે હવે સંકેત આપ્યો છે કે તેઓ મીટિંગ રદ કરી રહ્યા છે. ટ્રમ્પે કહ્યું કે જ્યારે ચીને રેર અર્થ તત્વોના નિકાસ પર નિયંત્રણો વધાર્યા, ત્યારે તેણે સમગ્ર વૈશ્વિક અર્થતંત્રને બંધક બનાવી લીધું. આ રેર અર્થ ધાતુઓ ઇલેક્ટ્રોનિક્સ, ઈવી બેટરી અને સંરક્ષણ સાધનોના ઉત્પાદનમાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે, અને ચીન આ બજારનો લગભગ 80% હિસ્સો ધરાવે છે.