અમેરિકાના વિદેશ મંત્રી માર્કો રુબિયો હાલમાં ભારતની મુલાકાતે છે. ગઈકાલે દિલ્હીમાં એસ. જયશંકર સાથેની પ્રેસ કોન્ફરન્સ દરમિયાન તેમને અમેરિકામાં ભારતીયો સામે જાતિવાદ અંગે પ્રશ્ન કરવામાં આવ્યો હતો. અમેરિકાના વિદેશ મંત્રીએ આ પ્રશ્નને ટાળવાનો પ્રયાસ કર્યો અને કહ્યું કે દરેક જગ્યાએ મૂર્ખ લોકો હોઈ શકે છે. જ્યારે રુબિયોએ તેને ઓછું કરવાનો પ્રયાસ કર્યો હશે, સત્ય એ છે કે રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે પોતે તાજેતરમાં ભારતને નરક કહેતી પોસ્ટ શેર કરી હતી.

એક અહેવાલ મુજબ, કેવી રીતે અમેરિકામાં દક્ષિણપંથી ઇન્ફ્લુએન્સરો ભારતીયો અને ચીની લોકો સામે સતત જાતિવાદી ટિપ્પણીઓ કરી છે, જેને ઘણીવાર ટ્રમ્પનો ટેકો પણ મળ્યો છે. આ સંદર્ભમાં, દિલ્હીમાં માર્કો રુબિયો ટ્રમ્પ દ્વારા સર્જાયેલી પરિસ્થિતિને સંભાળવાના પડકારનો સામનો કરી રહ્યા છે.

ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે વારંવાર એવી ટિપ્પણીઓ કરી છે જે ભારત પ્રત્યે અપમાનજનક છે. ગયા વર્ષે, તેમણે ભારત પર ઊંચા ટેરિફ લાદીને ભારતના અર્થતંત્રને નબળું પાડવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો. આ સમયગાળા દરમિયાન, ટ્રમ્પે અનેક વખત ભારતના અર્થતંત્ર અને ગરીબી પર ટિપ્પણી કરી હતી.

2000ના દાયકાની શરૂઆતથી જ યુએસ રાષ્ટ્રપતિઓએ ભારત સાથે ગાઢ સંબંધો બનાવવા પર ભાર મૂક્યો છે. ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે તેમના વર્તમાન કાર્યકાળ દરમિયાન આ વલણને સંપૂર્ણપણે ઉલટાવી દીધું છે. લેખક અનંત કૃષ્ણન કહે છે કે ભારત-અમેરિકા સંબંધોની વર્તમાન દિશા અને બંને દેશો વચ્ચેના સંબંધો જે રીતે બગડ્યા છે તેના વિશે ઊંડી ચિંતા છે.

મારું માનવું છે કે સંરક્ષણ અને ટેકનોલોજી જેવા ક્ષેત્રોમાં બંને દેશો વચ્ચે ઊંડા સંબંધો મજબૂત છે, પરંતુ હજુ પણ આશ્ચર્યજનક છે કે આ ક્ષેત્રમાં ભારતને એક મહત્વપૂર્ણ ભાગીદાર તરીકે જોવાની ધારણા બદલાઈ ગઈ છે.

દિલ્હીમાં રાયસીના ડાયલોગમાં યુએસ સ્ટેટ ડિપાર્ટમેન્ટના ડેપ્યુટી સેક્રેટરી ક્રિસ્ટોફર લેન્ડાઉએ એમ કહીને બધાને આશ્ચર્યચકિત કરી દીધા કે યુએસ સરકાર ભારતને આર્થિક અને વ્યૂહાત્મક ખતરા તરીકે જોઈ શકે છે. તેમણે કહ્યું કે ભારતીયોએ સમજવું જોઈએ કે આપણે ભારત સાથે એ જ ભૂલોનું પુનરાવર્તન કરવાના નથી જે આપણે 20 વર્ષ પહેલાં ચીન સાથે કરી હતી.

ક્રિસ્ટોફર લેન્ડાઉએ કહ્યું, આપણે ભારતીયોને આ બધા બજારો વિકસાવવા દઈશું અને પછી આપણે જાણીશું કે, તમે ઘણા વેપાર મુદ્દાઓમાં અમને હરાવી રહ્યા છો. અમે તે થવા દેવાના નથી. ગયા મહિને, ટ્રમ્પે એક જમણેરી પોડકાસ્ટનું ટ્રાન્સક્રિપ્ટ પોસ્ટ કર્યું હતું જેમાં હોસ્ટ માઈકલ સેવેજે ચીન અને ભારતને નરક તરીકે ઉલ્લેખ કર્યો હતો.

નિષ્ણાતો કહે છે કે ટ્રમ્પના ભારત વિરુદ્ધના પગલાંની એક નોંધપાત્ર અસર એ છે કે ભારતીય અધિકારીઓ ચીન સાથેના તણાવને ઓછો કરવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા છે. 2020માં સૈન્ય વચ્ચે સરહદી અથડામણ બાદ બંને દેશો વચ્ચેના સંબંધો નોંધપાત્ર રીતે બગડ્યા હતા. હવે, બંને દેશો તેમના સંબંધોમાં થોડી સ્થિરતા પુનઃસ્થાપિત કરવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા છે.