અમેરિકાએ પાકિસ્તાનના રેકો ડિક ખાણકામ પ્રોજેક્ટમાં 1.3 બિલિયન ડોલરના રોકાણની જાહેરાત કરી છે. ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રે બુધવારે જણાવ્યું હતું કે આ મોટું રોકાણ 'પ્રોજેક્ટ વોલ્ટ' હેઠળ કરવામાં આવશે. મુશ્કેલ આર્થિક પરિસ્થિતિઓનો સામનો કરી રહેલા પાકિસ્તાન માટે આ એક મહત્વપૂર્ણ રાહત છે. આ રોકાણ તેના અર્થતંત્રને વેગ આપી શકે છે. જોકે, પાકિસ્તાની સેનાને આ વિસ્તારમાં બળવાખોર જૂથ બીએલએ તરફથી પડકારોનો સામનો કરવો પડી રહ્યો છે. તેથી, અમેરિકા અને પાકિસ્તાને અહીં ખાણકામ માટે બીએલએ પર પણ કાબુ મેળવવો પડશે. બીએલએએ બલુચિસ્તાનની ખનિજ સંપત્તિને અન્ય દેશોમાં ટ્રાન્સફર કરવાનો સતત વિરોધ કર્યો છે.

યુએસ સ્ટેટ ડિપાર્ટમેન્ટે પ્રોજેક્ટ વોલ્ટનો હેતુ મહત્વપૂર્ણ ખનિજો અને દુર્લભ ધાતુઓ માટે વૈશ્વિક બજારને ફરીથી આકાર આપવાનો ગણાવ્યો છે. સ્ટેટ ડિપાર્ટમેન્ટે જણાવ્યું હતું કે રેકો ડિક એ 'પ્રોજેક્ટ વોલ્ટ' માટે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સની બહાર કરવામાં આવેલું એકમાત્ર રોકાણ છે. આ મહિનાની બે ફેબ્રુઆરીએ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ દ્વારા પ્રોજેક્ટ વોલ્ટની જાહેરાત કરવામાં આવી હતી. તે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ એક્સપોર્ટ-ઇમ્પોર્ટ બેંક (એક્સિમ)ના અધ્યક્ષના નેતૃત્વમાં એક પહેલ છે. આમાં, એક્સિમે પ્રોજેક્ટ માટે 10 બિલિયન ડોલરની લોન મંજૂર કરી છે, જે આ એજન્સી દ્વારા આપવામાં આવેલી સૌથી મોટી લોનમાંની એક છે.

ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રના ખનિજ પ્રોજેક્ટ્સ માટે એક્સિમે 14.8 બિલિયન ડોલરના વ્યાજ પત્રો જારી કર્યા છે. એક્સિમે તેના મહત્વપૂર્ણ ખનિજ પોર્ટફોલિયો માટે ઘણા વ્યવહારોને મંજૂરી આપી છે, જેમાં પાકિસ્તાન માટે 1.3 બિલિયન ડોલરનો સમાવેશ થાય છે. આ યાદીમાં યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ સિવાય પાકિસ્તાન એકમાત્ર એવો દેશ છે જેણે મહત્વપૂર્ણ ખનિજોમાં રોકાણ કર્યું છે.

રેકો દિક ખાણ પાકિસ્તાનના બલુચિસ્તાન પ્રાંતમાં આવેલી છે. રેકો દિક ખાણ વિશ્વના સૌથી મોટા તાંબા અને સોનાના ભંડારોમાંની એક છે. અહેવાલો દર્શાવે છે કે બલુચિસ્તાનના આ વિસ્તારમાં 5.9 અબજ ટન ઓર (સોનું અને તાંબુ) હોવાનો અંદાજ છે. આ ભંડારમાં 0.41 ટકા તાંબુ અને 41.5 મિલિયન ઔંસ સોનું છે. આ જથ્થો ખાણનું મહત્વ વધારે છે.

રેકો દિક વિસ્તાર ચાગાઈ જ્વાળામુખી પર્વતમાળામાં બાકી રહેલા થોડા જ્વાળામુખી કેન્દ્રોમાંનો એક છે. આ વિસ્તાર ક્વેટા-તફ્તાન લાઇન રેલ્વે અને બલુચિસ્તાનમાં અફઘાન સરહદ વચ્ચે ફેલાયેલો છે. 2011માં, આ ખાણ પાકિસ્તાન અને ટેથ્યાન કોપર કંપની (ટીસીસી) વચ્ચે કાનૂની વિવાદનું કેન્દ્ર બની હતી.

પાકિસ્તાનને અપેક્ષા છે કે રેકો દિકના તાંબા અને સોનાના ભંડાર 50 વર્ષથી વધુ સમય સુધી રહેશે. રેકો દિકનું મૂલ્ય 500 બિલિયન ડોલરથી 1 ટ્રિલિયન ડોલર હોવાનો અંદાજ છે. પાકિસ્તાનના વડા પ્રધાન શાહબાઝ શરીફે જણાવ્યું છે કે જો તેમનો દેશ તેના ખનિજ ભંડારનો યોગ્ય રીતે ઉપયોગ કરે તો ગરીબી દૂર કરી શકે છે.

બલુચિસ્તાન પ્રાંતમાં બળવાખોર જૂથ બીએલએ લાંબા સમયથી પાકિસ્તાની સરકાર અને સૈન્યને પડકાર આપી રહ્યું છે. બીએલએએ તાજેતરમાં પાકિસ્તાની સેના પર ભીષણ હુમલાઓ કર્યા છે. જૂથે સ્પષ્ટપણે કહ્યું છે કે તે કોઈપણ વિદેશી શક્તિને તેના ખનિજો છીનવી લેવા દેશે નહીં. આવી સ્થિતિમાં, અમેરિકન કંપનીઓ માટે બીએલએ પ્રભાવ હેઠળના વિસ્તારોમાંથી સોનું અને તાંબુ કાઢવાનું સરળ રહેશે નહીં.

અમેરિકાએ બલુચિસ્તાનમાં થયેલા તાજેતરના હુમલાઓની નિંદા કરી છે. બીએલએની નિંદા કરતા, અમેરિકાએ કહ્યું છે કે તે પાકિસ્તાન સાથે મજબૂત રીતે ઉભું છે. અમેરિકાએ કહ્યું છે કે બલુચિસ્તાન લિબરેશન આર્મી એક નિયુક્ત વિદેશી આતંકવાદી સંગઠન છે. અમેરિકાનું આ કડક વલણ સ્પષ્ટપણે બીએલએ સાથે ભવિષ્યમાં સંભવિત મુકાબલા તરફ ઈશારો કરે છે.