નવા નાણાકીય વર્ષના પહેલા મહિના, એપ્રિલમાં છૂટક મોંઘવારી વધી છે. સરકારી આંકડા દર્શાવે છે કે એપ્રિલમાં છૂટક મોંઘવારી વધીને 3.48 ટકા થઈ, જે ચાર મહિનામાં સર્વોચ્ચ સપાટી પર છે. અગાઉ, માર્ચમાં છૂટક મોંઘવારી 3.40 ટકા હતી. આ સમયગાળા દરમિયાન, ખાદ્ય મોંઘવારી વાર્ષિક ધોરણે 4.2 ટકા થઈ.
ખાદ્ય મોંઘવારીમાં નોંધપાત્ર વધારો
રાષ્ટ્રીય આંકડાકીય કાર્યાલય (NSO) દ્વારા જાહેર કરાયેલા આંકડા અનુસાર, 2024ના વર્ષનો આધાર તરીકે ઉપયોગ કરીને ગણતરી કરાયેલ છૂટક ફુગાવો એપ્રિલમાં 3.48 ટકા હતો. ખાદ્ય ફુગાવો એપ્રિલમાં વાર્ષિક ધોરણે 4.2 ટકા થયો, જે માર્ચમાં 3.87 ટકા હતો. સત્તાવાર આંકડા અનુસાર, ગ્રામીણ અને શહેરી વિસ્તારોમાં ફુગાવાનો દર અનુક્રમે 3.74 ટકા અને 3.16 ટકા નોંધાયો હતો.
શું મોંઘુ થયું?
ચાંદીના દાગીનાના ભાવમાં એપ્રિલમાં તીવ્ર ઉછાળો જોવા મળ્યો, જે પાછલા વર્ષની સરખામણીમાં 144.3 ટકા વધ્યો. સોના, હીરા અને પ્લેટિનમ દાગીનાના ફુગાવાનો સ્તર પણ ઊંચો રહ્યો, 40.7 ટકા વધ્યો. ટામેટાના ભાવમાં ૩૫.૩ ટકાનો વધારો થયો છે, અને નારિયેળ (કોપરા) ના ભાવમાં ૪૪.૬ ટકાનો વધારો થયો છે.
બીજી તરફ, શાકભાજીના ભાવમાં ઘટાડાથી થોડી રાહત મળી છે. ગયા વર્ષની સરખામણીમાં બટાકાના ભાવમાં ૨૩.૭ ટકાનો ઘટાડો થયો છે, અને ડુંગળીના ભાવમાં ૧૭.૭ ટકાનો ઘટાડો થયો છે, જેનાથી અન્ય ખાદ્ય શ્રેણીઓમાં થયેલા કેટલાક વધારાને સરભર કરવામાં મદદ મળી છે. રાજ્યવાર, તેલંગાણામાં ફુગાવો સૌથી વધુ હતો, જ્યાં ગ્રાહક ભાવમાં ૫.૮૧ ટકાનો વધારો થયો છે, ત્યારબાદ આંધ્રપ્રદેશ ૪.૨ ટકા, તમિલનાડુ ૪.૧૮ ટકા અને કર્ણાટક ૪ ટકાનો વધારો થયો છે.
આરબીઆઈનો અંદાજ
ગયા મહિને, રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (આરબીઆઈ) એ નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૬-૨૭ માટે ઓલ ઈન્ડિયા કન્ઝ્યુમર પ્રાઈસ ઇન્ડેક્સ (સીપીઆઈ) ના આધારે ફુગાવાનો અંદાજ ૪.૬ ટકા રાખ્યો હતો. તેણે પ્રથમ ત્રિમાસિક ગાળા માટે ફુગાવાનો અંદાજ ૪ ટકા રાખ્યો હતો. આરબીઆઈએ જણાવ્યું હતું કે પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલા સંઘર્ષથી ઊર્જાના ઊંચા ભાવ અને સંભવિત અલ નીનો અસરને કારણે ફુગાવાનો ભય ઉભો થાય છે.
સીઈએ શું કહ્યું?
દરમિયાન, ભારતના મુખ્ય આર્થિક સલાહકાર (CEA) વી. અનંત નાગેશ્વરને જણાવ્યું હતું કે પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલ કટોકટી ચુકવણી સંતુલન માટે એક વાસ્તવિક તાણ પરીક્ષણ છે. તેની સીધી અસર ફુગાવા, ચાલુ ખાતા અને રૂપિયા પર પડે છે. જો કે, ભારતની મજબૂત રાજકોષીય નીતિ, માળખાગત રોકાણ અને સુધારા વર્તમાન સંઘર્ષ વાતાવરણમાંથી બહાર નીકળવા માટે મજબૂત પાયો પૂરો પાડે છે.