ચીન હવે માનવીય રોબોટ્સને પણ માણસોની જેમ જ એક અનોખી ઓળખ આપવા જઈ રહ્યું છે. દેશના હુબેઈ પ્રાંતમાં કેટલાક રોબોટ્સને સત્તાવાર ઓળખ નંબર આપવામાં આવશે જે તેમની પ્રવૃત્તિઓને તેમના જીવનભર ટ્રેક કરવાની મંજૂરી આપશે. ઝડપથી વિકસતા રોબોટિક્સ ક્ષેત્રમાં નિયંત્રણ અને સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવા માટે આ પગલું મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે.

મીડિયા રિપોર્ટ્સ અનુસાર, રોબોટ્સને સોંપવામાં આવેલા આ 29-અક્ષર કોડમાં વિવિધ પ્રકારની મહત્વપૂર્ણ માહિતી હશે. તેમાં રોબોટનો દેશનો બ્રાન્ડ, તેને બનાવનાર કંપની, તેનું મોડેલ નંબર, હાર્ડવેર ગોઠવણી, ગુપ્તચર સ્તર અને ફેક્ટરી રેકોર્ડ જેવી વિગતો શામેલ હશે. આ સિસ્ટમનો હેતુ રોબોટ્સને વધુ સારી રીતે ઓળખવાનો અને તેમની પ્રવૃત્તિઓ રેકોર્ડ કરવાનો છે જેથી જરૂર પડ્યે કોઈપણ મશીનનો સંપૂર્ણ ઇતિહાસ સરળતાથી મેળવી શકાય.

આ પ્રોજેક્ટ વુહાનમાં હુબેઈ હ્યુમનોઈડ રોબોટ ઈનોવેશન સેન્ટર દ્વારા ચલાવવામાં આવી રહ્યો છે. ચીનમાં, ફેક્ટરીઓ, વ્યવસાયિક સેવાઓ અને તાલીમ ક્ષેત્રમાં હ્યુમનોઈડ રોબોટ્સનો ઉપયોગ ઝડપથી વધી રહ્યો છે, તેથી સરકાર તેમના માટે એક વ્યવસ્થિત ઓળખ પ્રણાલી વિકસાવી રહી છે.

દરેક રોબોટને ચીનના નાગરિક ઓળખ કાર્ડ જેવો જ એક અનોખો કોડ સોંપવામાં આવશે, જેમાં વધારાના ૧૧ અક્ષરો હશે. આ ફક્ત નોંધણી પૂરતું મર્યાદિત રહેશે નહીં પરંતુ રોબોટના સમગ્ર કાર્યકારી ઇતિહાસને પણ રેકોર્ડ કરશે.

નવી ડિજિટલ આઈડી સિસ્ટમ રોબોટનો સર્વિસ હિસ્ટ્રી, યુઝ પેટર્ન અને પર્ફોર્મન્સ ડેટા સ્ટોર કરશે. આ સિસ્ટમ બેટરી સ્ટેટસ, સાંધાના ઘસારો અને હલનચલનની ચોકસાઈ જેવા રીઅલ-ટાઇમ ડેટા પણ પ્રદાન કરશે. જો રોબોટમાં ખામી સર્જાય છે, તો ટેકનિશિયન તેના આઈડી રેકોર્ડનો ઉપયોગ કરીને સમસ્યાને ઝડપથી ઓળખી શકશે. આનાથી સમારકામ ઝડપી અને સરળ બનશે. અધિકારીઓ માને છે કે આનાથી કોઈપણ અકસ્માત અથવા ટેકનિકલ ખામી માટે જવાબદારી નક્કી કરવાનું પણ સરળ બનશે.

આ ઓળખ પ્રણાલી ભવિષ્યમાં રોબોટ્સના પુનર્વેચાણ મૂલ્યમાં વધારો કરવામાં પણ મદદ કરી શકે છે. નવો ખરીદનાર રોબોટનો સંપૂર્ણ સેવા રેકોર્ડ, સ્થિતિ અને ભૂતકાળના પ્રદર્શન ઇતિહાસને તેના ID પ્રોફાઇલમાંથી સીધા જ જોઈ શકશે. આનાથી વારંવાર પરીક્ષણ અથવા નિરીક્ષણની જરૂરિયાત ઓછી થશે.

મીડિયા રિપોર્ટ્સ અનુસાર, 2025માં વિશ્વભરમાં આશરે 17,000 હ્યુમનોઇડ રોબોટ્સ મોકલવામાં આવ્યા હતા. આ શિપમેન્ટમાં ચીનનો હિસ્સો સૌથી મોટો હતો, આ ક્ષેત્રમાં 140થી વધુ કંપનીઓ કાર્યરત હતી. એકલા ચીને આશરે 14,400 યુનિટ સપ્લાય કર્યા હતા, જે વૈશ્વિક ઉત્પાદનના આશરે 84.7 ટકાનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે. ચીનનું સ્થાનિક હ્યુમનોઇડ રોબોટ બજાર આશરે 1.55 અબજ યુઆનનું હોવાનો અંદાજ છે.

રોબોટિક્સ ઉદ્યોગ ઝડપથી આગળ વધી રહ્યો હોવા છતાં, સલામતી નિયમો, ટ્રેકિંગ સિસ્ટમ્સ અને ડેટા એક્સચેન્જ માટે એક સમાન માળખાનો હજુ પણ અભાવ છે. નવી ઓળખ પ્રણાલી આ ખામીઓને દૂર કરવાનો પ્રયાસ કરશે. સરકાર માને છે કે આનાથી ટેકનિકલ નિષ્ફળતા, ડેટા લીક અથવા સુરક્ષા જોખમની સ્થિતિમાં જવાબદારી નક્કી કરવામાં સરળતા રહેશે અને દુરુપયોગ અને માહિતી ચોરીનું જોખમ પણ ઘટશે.