મધ્ય પૂર્વમાં ચાલી રહેલા યુદ્ધની અસર હવે ભારતની ખાતરની જરિયાતો પર સ્પષ્ટ્રપણે દેખાઈ રહી છે. ભારત એક જ ટેન્ડરમાં રેકોર્ડ ૨૫ લાખ મેટિ્રક ટન યુરિયા આયાત કરવા માટે તૈયાર છે, અને સૌથી અગત્યનું, તેની કિંમત બે મહિના પહેલાની તુલનામાં લગભગ બમણી થઈ ગઈ છે.
સરકારી સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, ઇન્ડિયન પોટાશ લિમિટેડએ આ ખરીદી માટેનો સોદો અંતિમ સ્વપ આપી દીધું છે. આ કરાર હેઠળ, પશ્ચિમ કિનારા સુધી ડિલિવરી માટે ૧૫ લાખ ટન યુરિયા આશરે ૯૩૫ ડોલર પ્રતિ ટનના દરે ખરીદવામાં આવશે, યારે પૂર્વ કિનારા માટે ૧૦ લાખ ટન યુરિયા ૯૫૯ ડોલર પ્રતિ ટનના દરે ખરીદવામાં આવશે.
તુલનાત્મક રીતે, અગાઉના ટેન્ડરોમાં કિંમતો નોંધપાત્ર રીતે ઓછી હતી. તે સમયે, પશ્ચિમ કિનારા માટે યુરિયા આશરે ૫૦૮ ડોલર પ્રતિ ટન અને પૂર્વ કિનારા માટે ૫૧૨ ડોલર પ્રતિ ટનના દરે ખરીદવામાં આવ્યું હતું. આનો અર્થ એ થયો કે માત્ર બે મહિનામાં કિંમત લગભગ બમણી થઈ ગઈ છે. ભારત વિશ્વનો સૌથી મોટો યુરિયા આયાતકાર દેશ છે અને ૨૦૨૫ માં તેની કુલ આયાત જરિયાત લગભગ ૧૦ મિલિયન ટન હોવાનો અંદાજ હતો. આવી સ્થિતિમાં, ૨.૫ મિલિયન ટનની આ ખરીદી જરિયાતના લગભગ એક કવાર્ટર પૂર્ણ કરશે.
અહેવાલ મુજબ, આ ટેન્ડરમાં કુલ ૫.૬ મિલિયન ટન યુરિયાના પુરવઠા માટે ઓફરો પ્રા થઈ હતી, પરંતુ મોટાભાગની બોલીઓ પ્રતિ ટન ૧,૦૦૦ ડોલરની આસપાસ અથવા તેનાથી વધુ હતી. ફકત થોડા સપ્લાયરોએ ૯૩૫ ડોલરની સૌથી ઓછી કિંમત ટાંકી હતી, અને પછીથી, બાકીના સપ્લાયરો પણ તે જ ભાવે સપ્લાય કરવા સંમત થયા હતા. આ જ કારણ છે કે ભારત આટલો મોટો જથ્થો ખરીદી શકયું.
નિષ્ણાતો કહે છે કે ભારત દ્રારા આ મોટી ખરીદી વૈશ્વિક બજાર પર પણ અસર કરશે. સપ્લાયર્સ પહેલાથી જ ભારતને મોટી માત્રામાં સપ્લાય કરવા માટે પ્રતિબદ્ધ છે, જેના કારણે અન્ય દેશોમાં યુરિયાની અછત સર્જાઈ શકે છે અને કિંમતોમાં વધુ વધારો થઈ શકે છે. આની સીધી અસર ભારત સરકાર પર પણ પડશે, કારણ કે સરકાર ખેડૂતોને પોષણક્ષમ દરે ખાતર પૂં પાડે છે અને આ માટે કંપનીઓને સબસિડી આપે છે. તેથી, યારે આયાત મોંઘી થશે, ત્યારે સબસિડીનો બોજ પણ વધશે.