યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે બ્રિટનને સલાહ આપી હતી કે ડિએગો ગાર્સિયા ટાપુઓ કોઈ પણ કાળે મોરિશિયસને ન આપે. ટ્રમ્પે ચાગોસ ટાપુઓ મોરિશિયસને સોંપતી વખતે યુકેના મુખ્ય યુએસ લશ્કરી થાણાને ભાડે આપવાના કરારની સખત ટીકા કરી છે. આ મુદ્દા પર એક સોશિયલ મીડિયા પોસ્ટમાં, ટ્રમ્પે કહ્યું, "આ જમીન યુકે પાસેથી છીનવી લેવી જોઈએ નહીં. જો આવું થાય, તો તે અમારા મહાન સાથી યુકે પર ડાઘ હશે.ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે લખ્યું, "હું યુનાઇટેડ કિંગડમના વડા પ્રધાન કીર સ્ટારમરને કહેવા માંગુ છું કે જ્યારે દેશોની વાત આવે છે, ત્યારે ભાડાપટ્ટો સારી બાબત નથી. તેઓ 100 વર્ષના ભાડાપટ્ટામાં પ્રવેશ કરીને મોટી ભૂલ કરી રહ્યા છે. ડિએગો ગાર્સિયા હિંદ મહાસાગરમાં વ્યૂહાત્મક રીતે સ્થિત છે. તેને ગુમાવવું એ સારો નિર્ણય નથી.

બીજી તરફ ટ્રમ્પની ચિંતાઓને નકારી કાઢતા, બ્રિટિશ વિદેશ કાર્યાલયે જણાવ્યું હતું કે ચાગોસ ટાપુઓનો સોદો યુકે અને તેના મુખ્ય સાથીઓની સુરક્ષા અને બ્રિટિશ લોકોની સુરક્ષા માટે જરૂરી છે. અમે જે કરાર કર્યો છે તે આ લશ્કરી થાણાના ભવિષ્યની ખાતરી આપવાનો એકમાત્ર રસ્તો છે.

બ્રિટિશ વડા પ્રધાન સર કીર સ્ટાર્મરે પહેલાથી જ કહ્યું છે કે આ સોદો બેઝના સતત સંચાલનને સુનિશ્ચિત કરવા માટે જરૂરી છે. ડિએગો ગાર્સિયા ટાપુઓના જૂથમાં સૌથી મોટો ટાપુ છે. બ્રિટિશ અને યુએસ સશસ્ત્ર દળોએ તેનો ઉપયોગ સંયુક્ત લશ્કરી થાણા તરીકે કર્યો છે.

ચાગોસ ટાપુઓનો મુદ્દો શું છે

ચાગોસ ટાપુઓ ડિએગો ગાર્સિયા પર સ્થિત લશ્કરી થાણા માટે જાણીતા છે. તેનો ઉપયોગ યુએસ સૈન્ય દ્વારા વિયેતનામ, ઇરાક અને અફઘાનિસ્તાનમાં હુમલાઓ માટે કરવામાં આવ્યો છે. યુએસએ આ થાણાને મધ્ય પૂર્વ, દક્ષિણ એશિયા અને પૂર્વ આફ્રિકામાં કામગીરી માટે એક આવશ્યક પ્લેટફોર્મ તરીકે વર્ણવ્યું છે.

યુકે-મોરેશિયસ સોદા અંગે મળતી વિગતો અનુસાર તે 2022 માં શરૂ કરવામાં આવ્યું હતું. લાંબી ચર્ચાઓ પછી, બ્રિટને મે 2025 માં મોરેશિયસ સાથે કરાર પર હસ્તાક્ષર કર્યા. કરાર હેઠળ, બ્રિટન મોરેશિયસને ઓછામાં ઓછા 99 વર્ષ માટે ડિએગો ગાર્સિયાને પાછું ભાડે આપવા માટે ચૂકવણી કરશે.

1965 માં, મોરેશિયસની સ્વતંત્રતાના ત્રણ વર્ષ પહેલાં, બ્રિટને ભૂતપૂર્વ બ્રિટિશ વસાહત, ચાગોસ ટાપુઓને મોરેશિયસથી અલગ કરી દીધા. પરિણામે, આ વિસ્તાર પર મોરેશિયસ અને બ્રિટન વચ્ચે વિવાદ થયો છે. ચાગોસ ટાપુઓ વ્યૂહાત્મક રીતે મહત્વપૂર્ણ છે.