રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે અમેરિકામાં વધતી જતી ફુગાવાની સ્થિતિને નિયંત્રિત કરવા માટે અચાનક એક મોટું પગલું ભર્યું છે. 250 થી વધુ ખાદ્ય ચીજો પર આયાત ડ્યુટી ઘટાડવાના નિર્ણયથી અમેરિકન ગ્રાહકોને રાહત તો મળી છે જ, પરંતુ ભારતીય ખેડૂતો અને કૃષિ નિકાસકારોના ચહેરા પર સ્મિત પણ આવી ગયું છે. એવું માનવામાં આવે છે કે આ નિર્ણયથી ભારતના કૃષિ નિકાસને 2.5 થી 3 અબજ ડોલર એટલે કે આશરે 22,000 થી 26,000 કરોડ રૂપિયાનો સીધો ફાયદો થશે. એવા સમયે જ્યારે ઘણા ભારતીય ઉત્પાદનો સતત વધતા ટેરિફને કારણે યુએસ બજારમાં પાછળ રહી ગયા હતા, ત્યારે આ પગલાથી આશાની નવી લહેર આવી છે.અમેરિકાએ જે 250 ખાદ્ય ચીજો પર આયાત જકાત ઘટાડી છે તેમાં 229 કૃષિ ચીજોનો સમાવેશ થાય છે.

ભારતના મરી, મસાલા,ચા, કોફી અને ફળોની નિકાસ વધશે

ભારતના મજબૂત ગઢ એવા મસાલા, ચા, કોફી, કાજુ અને ઘણા ફળો અને શાકભાજી પર લાદવામાં આવેલા ભારે ટેરિફથી છેલ્લા કેટલાક મહિનાઓથી નિકાસ પર ભારે અસર પડી છે. ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રે 50% ટેરિફ વધાર્યા બાદ ભારતીય મસાલા નિકાસમાં ઘટાડો થયો હતો, જોકે આ ક્ષેત્રનું યુએસમાં 358 મિલિયન ડોલરનું બજાર છે. ભારત વાર્ષિક 82 મિલિયન ડોલરથી વધુ મૂલ્યની ચા અને કોફીની નિકાસ પણ કરે છે. હવે, ટેરિફ ઘટાડા સાથે, પરિસ્થિતિ ઝડપથી બદલાવાની અપેક્ષા છે. ખાસ કરીને મરી, એલચી, જીરું, હળદર, આદુ અને પ્રીમિયમ ફળ ઉત્પાદનો જેવી ઉચ્ચ-મૂલ્યની શ્રેણીઓમાં નિકાસ વધવાની શક્યતા છે.

કયા ક્ષેત્રો સૌથી મોટા વિજેતા બનશે

ફેડરેશન ઓફ ઇન્ડિયન એક્સપોર્ટ ઓર્ગેનાઇઝેશનના ડિરેક્ટર જનરલ અજય સહાયે જણાવ્યું હતું કે નવી યુએસ મુક્તિ ભારત માટે એક મોટી તક છે અને લગભગ 3 બિલિયન ડોલરના નિકાસને ફાયદો કરાવી શકે છે. આ રાહત ખાસ કરીને એવા ક્ષેત્રો માટે વરદાન સાબિત થશે જ્યાં ભારતની ગુણવત્તા અને ઉત્પાદન ક્ષમતા મજબૂત છે. જોકે, દરેક ઉત્પાદનને સમાન રીતે ફાયદો થશે નહીં. ગ્લોબલ ટ્રેડ રિસર્ચ ઇનિશિયેટિવના સ્થાપક અજય શ્રીવાસ્તવના મતે, યુએસ મુક્તિથી સૌથી વધુ અસરગ્રસ્ત કોમોડિટીઝમાં ભારતની અમેરિકામાં મજબૂત હાજરી નથી. તેથી, આમાં નોંધપાત્ર વધારો મર્યાદિત હોઈ શકે છે. જો કે, મસાલા અને વિશેષ બાગાયતી ઉત્પાદનોની માંગ ફરી વધવાની અપેક્ષા છે.

ટ્રમ્પએ યુ-ટર્ન શા માટે લેવો પડ્યો?

ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્ર લાંબા સમયથી કહે છે કે ટેરિફ ફુગાવાનું કારણ નથી. જો કે, અમેરિકન ગ્રાહકોમાં વધતી જતી અસંતોષ અને ખાદ્ય ચીજવસ્તુઓના સતત વધતા ભાવોએ સરકારને તેના નિર્ણય પર પુનર્વિચાર કરવાની ફરજ પાડી છે. આ મોટું પગલું આખરે સ્થાનિક ફુગાવાને નિયંત્રિત કરવા અને લોકોને રાહત આપવા માટે લેવામાં આવ્યું હતું. એપ્રિલમાં ૫૦% સુધીના ટેરિફ લાદ્યા પછી, સપ્ટેમ્બરમાં ભારતની નિકાસ ૧૨% ઘટીને ૫.૪૩ અબજ ડોલર થઈ ગઈ. તેથી, આ રાહત માત્ર ખેડૂતો માટે જ નહીં પરંતુ ભારતીય અર્થતંત્ર માટે પણ મહત્વપૂર્ણ છે. ટેરિફમાં ઘટાડો ફરી એકવાર ભારતીય ઉત્પાદનોને યુએસ બજારમાં સ્પર્ધાત્મક બનાવશે.