વિશ્વના નકશા પર એક એવો દેશ પણ છે જે પોતાના દેશના બાળકોના ભવિષ્યને સુરક્ષિત કરવા માટે અને ઘટતી વસ્તીની સમસ્યાનો સામનો કરવા માટે અનોખી યોજના લાવ્યો છે. તાઇવાન (Taiwan) સરકારે દેશના બાળકો માટે એક શાનદાર આર્થિક પૉલિસીની જાહેરાત કરી છે, જે અંતર્ગત દરેક બાળકને દર મહિને આશરે ૧૫,૦૦૦ રૂપિયા (૫,૦૦૦ તાઇવાની ડૉલર) નું માસિક ભથ્થું આપવામાં આવશે. આ યોજનાના કારણે બાળક જ્યારે ૧૮ વર્ષનું થશે ત્યારે તે લાખો રૂપિયાનો માલિક બની જશે.
સીએનબીસી ટીવી ૧૮ (CNBC TV18) ના અહેવાલ અનુસાર તાઇવાનમાં છેલ્લા કેટલાક સમયથી જન્મદરમાં સતત મોટો ઘટાડો નોંધાઈ રહ્યો છે. દેશમાં ઘટતી વસ્તી અને યુવાનોની ઓછી થતી સંખ્યાથી ચિંતિત થઈને ત્યાંની સરકારે ૬ થી ૧૮ વર્ષના બાળકો માટે આ ખાસ પૉલિસી જાહેર કરી છે.
કેવી રીતે કામ કરશે આ ‘ચાઇલ્ડ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ સ્કીમ’?
આ યોજના માત્ર રોકડા પૈસા આપવા પૂરતી મર્યાદિત નથી, પરંતુ તેને એક મજબૂત રોકાણ મોડલ તરીકે ડિઝાઇન કરવામાં આવી છે:
ઇન્વેસ્ટમેન્ટ એકાઉન્ટ: સરકાર દેશના દરેક લાયક બાળકના નામે એક સ્પેશિયલ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ (રોકાણ) ખાતું ખોલાવશે.
પ્રોફેશનલ મેનેજમેન્ટ: આ ખાતાઓમાં જમા થતા પૈસાનું યોગ્ય જગ્યાએ રોકાણ કરવા અને તેને મેનેજ કરવા માટે સરકાર ખાસ ફાઇનાન્શિયલ પ્રોફેશનલ્સ (નાણાકીય નિષ્ણાતો) ની નિમણૂક કરશે.
વધારાનું વ્યાજ: બાળકોને દર મહિને મળનારા ૧૫,૦૦૦ રૂપિયાની સાથે-સાથે આ ખાતાઓ પર બે વર્ષની ફિક્સ ડિપોઝિટ (FD) જેટલું આકર્ષક વ્યાજ પણ આપવામાં આવશે, જેથી લાંબા ગાળે આ રકમ ખૂબ મોટી બની જાય.
માતા-પિતાને પણ મળશે મોટો ટેકો
આ મોડલ હેઠળ સરકાર બાળકોના નામે બચત ફંડ તૈયાર કરવાની દિશામાં કામ કરી રહી છે. આ સ્કીમમાં એક વિકલ્પ એવો પણ રાખવામાં આવ્યો છે કે જેમાં માતા-પિતા પણ પોતાની ઈચ્છા અનુસાર બાળકના ફંડમાં વધારાનું યોગદાન આપી શકશે. આ યોજનાનો મુખ્ય હેતુ એ છે કે જ્યારે બાળક ૧૮ વર્ષનું થઈને મોટું થાય, ત્યારે તેની ઉચ્ચ શિક્ષા, ઉજ્જવળ કરિયર કે અન્ય બિઝનેસની જરૂરિયાતો માટે તેની પાસે એક મજબૂત આર્થિક આધાર (Financial Base) હાજર હોય અને પરિવાર પર ફી કે અન્ય ખર્ચનો બોજ ન પડે.
ભારતમાં આવી યોજનાઓની કેટલી જરૂરિયાત?
તાઇવાનની આ સ્કીમ સામે આવ્યા બાદ ભારતમાં પણ આવા ચાઇલ્ડ ફંડ મોડલને લઈને ચર્ચાઓ શરૂ થઈ છે.
ભારતની વર્તમાન સ્થિતિ: ભારતમાં હાલમાં દીકરીઓ માટે ‘સુકન્યા સમૃદ્ધિ યોજના’ અને સામાન્ય નાગરિકો માટે ‘પીપીએફ’ (PPF) જેવી નાની બચત યોજનાઓ ઉપલબ્ધ છે. પરંતુ, સરકાર પોતે સામેથી પૈસા રોકીને શેરબજાર કે મ્યુચ્યુઅલ ફંડ આધારિત ઇન્વેસ્ટમેન્ટ ચાઇલ્ડ મોડલ ચલાવતી હોય તેવું મોટા પાયે હજુ અમલમાં નથી.
મધ્યમ વર્ગને ફાયદો: આર્થિક નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે જો ભારત જેવા વિશાળ દેશમાં બાળકોના ભવિષ્ય માટે સરકાર આવી કોઈ યોજના અથવા મોડલ લાગુ કરે, તો તે દેશના કરોડો મધ્યમ વર્ગ (Middle Class) અને લોઅર મધ્યમ વર્ગના પરિવારો માટે આશીર્વાદરૂપ અને મોટો સદસ્ય સાબિત થઈ શકે છે.