મધ્ય પૂર્વમાં ઇઝરાયલ અને ઈરાન વચ્ચે ચાલી રહેલા યુદ્ધે તણાવ વધાર્યો છે. અલી ખામેનીના મૃત્યુથી વિશ્વભરના અનેક દેશોમાં વિરોધ પ્રદર્શનો શરૂ થયા છે. દરમિયાન, રવિવારે ઇરાને હોર્મુઝના વ્યૂહાત્મક સ્ટ્રેટમાં એક ઓઇલ ટેન્કર પર હુમલો કર્યો હતો, જેમાં ચાર ખલાસીઓ અને 15 ભારતીય ક્રૂ સભ્યો ઘાયલ થયા હતા. ઓમાનના મેરીટાઇમ સિક્યુરિટી સેન્ટર (MSC) અનુસાર, ઓઇલ ટેન્કર, સ્કાયલાઇટ, 15 ભારતીયો અને પાંચ ઈરાની નાગરિકો સહિત 20 લોકોના ક્રૂને લઈ જઈ રહ્યું હતું. મુસંદમના ખાસાબ બંદરથી પાંચ નોટિકલ માઇલ દૂર થયેલા હુમલા બાદ ક્રૂને ખાલી કરાવવામાં આવ્યો હતો.
રાજ્ય સંચાલિત ઓમાન ન્યૂઝ એજન્સીએ જણાવ્યું હતું કે હુમલામાં પલાઉ-ધ્વજવાળા જહાજ, સ્કાયલાઇટને લક્ષ્ય બનાવવામાં આવ્યું હતું. તેણે ક્રૂ સભ્યોને ભારતીય અને ઈરાની તરીકે ઓળખાવ્યા હતા. અધિકારીઓએ કહ્યું હતું કે અમેરિકા અને ઇઝરાયલે ઈરાન પર હુમલો કર્યો ત્યારથી, ઈરાન રેડિયો દ્વારા સ્ટ્રેટમાંથી પસાર થતા જહાજોને ધમકી આપી રહ્યું છે. સ્ટ્રેટ એટલું મહત્વપૂર્ણ છે કે તે વિશ્વના લગભગ 20% તેલનું વહન કરે છે.
દરિયાઈ અધિકારીઓ અને EU નૌકાદળ મિશનના અધિકારીના જણાવ્યા અનુસાર, ઈરાનના રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડે જહાજોને ચેતવણી આપી છે કે હોર્મુઝની વ્યૂહાત્મક સ્ટ્રેટમાંથી પસાર થવાની મંજૂરી નથી. આ સાંકડા જળમાર્ગમાંથી પસાર થતા જહાજો, જે વિશ્વની તેલ નિકાસના લગભગ પાંચમા ભાગનું સંચાલન કરે છે, તેમને રેડિયો ટ્રાન્સમિશન પ્રાપ્ત થયા છે જેમાં ઈરાન પર તાજેતરના યુએસ-ઇઝરાયલી હુમલાઓ પછી વધતા તણાવ વચ્ચે પરિવહન ટાળવા વિનંતી કરવામાં આવી છે. જોકે તેહરાને ઔપચારિક રીતે બંધ કરવાની જાહેરાત કરી નથી, વીમા કંપનીઓ યુદ્ધ-જોખમ પ્રીમિયમ વધારી રહી છે, અને મોટી શિપિંગ કંપનીઓએ શિપમેન્ટ અટકાવી દીધું છે. વૈશ્વિક ઊર્જા બજારો અને દરિયાઈ સુરક્ષા હવે નોંધપાત્ર દબાણ હેઠળ છે.
હોર્મુઝની સ્ટ્રેટ ગલ્ફને હિંદ મહાસાગર સાથે જોડે છે અને ઈરાન અને ઓમાનના મુસંદમ એક્સક્લેવ વચ્ચે આવેલું છે, જે દ્વીપકલ્પની ટોચ પર આવેલું છે. તે લગભગ 50 કિલોમીટર પહોળું છે, અને પાણી છીછરા છે, 60 મીટરથી વધુ ઊંડા નથી. સ્ટ્રેટમાં ઓછી વસ્તીવાળા અથવા નિર્જન ટાપુઓ છે જે વ્યૂહાત્મક રીતે મહત્વપૂર્ણ છે, ખાસ કરીને હોર્મુઝ, કેશ્મ અને લારાકના ઈરાની ટાપુઓ. આમાં યુએઈ અને ઈરાન વચ્ચે આવેલા ગ્રેટર ટુંબ, લેસર ટુંબ અને અબુ મુસાના વિવાદિત ટાપુઓનો સમાવેશ થાય છે, જે ગલ્ફનો એક મહત્વપૂર્ણ દૃશ્ય પ્રદાન કરે છે, અને 1971 થી ઈરાની નિયંત્રણ હેઠળ છે.
આ સ્ટ્રેટ એ એક મહત્વપૂર્ણ કોરિડોર છે જે તેલ સમૃદ્ધ ગલ્ફને એશિયા, યુરોપ, ઉત્તર અમેરિકા અને અન્યત્ર બજારો સાથે જોડે છે. યુએસ એનર્જી ઇન્ફર્મેશન એડમિનિસ્ટ્રેશન (EIA) અનુસાર, હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ વિશ્વના સૌથી મહત્વપૂર્ણ તેલ ચોકપોઇન્ટ્સમાંનું એક છે. EIA એ ચેતવણી આપી હતી કે સ્ટ્રેટમાંથી મોટા પ્રમાણમાં તેલ વહે છે, અને જો સ્ટ્રેટ બંધ થઈ જાય, તો તેલ દૂર કરવા માટે બહુ ઓછા વિકલ્પો હશે. EIA અનુસાર, સ્ટ્રેટમાંથી પસાર થતા 80 ટકાથી વધુ તેલ અને ગેસ એશિયન બજારો માટે નિર્ધારિત છે. તેહરાનનો મુખ્ય સમર્થક ચીન, ઈરાનની તેલ નિકાસનો 90 ટકાથી વધુ હિસ્સો ખરીદે છે.