નાણાકીય વર્ષ 2025-26 (આકારણી વર્ષ 2026-27) માટે આવકવેરા વિભાગે તમામ ITR ફોર્મ (ITR-1 થી ITR-7) નોટિફાય કરી દીધા છે. ટેક્સ નિષ્ણાતોના મતે, આ એપ્રિલ મહિનાથી જ ઈ-ફાઇલિંગ પોર્ટલ પર રિટર્ન ભરવાની સુવિધા સક્રિય થઈ શકે છે. ગયા વર્ષે કેપિટલ ગેઈન અને ઇન્ડેક્સેશનના નવા નિયમોને કારણે વિલંબ થયો હતો, પરંતુ આ વર્ષે વિભાગે વહેલી તૈયારીઓ પૂર્ણ કરી લીધી છે.

બે મકાન માલિકો માટે 'સહજ' થઈ પ્રક્રિયા
આ વર્ષના ITR ફોર્મમાં સૌથી મોટો અને આશીર્વાદરૂપ ફેરફાર મકાન માલિકો માટે કરવામાં આવ્યો છે. હવે જે કરદાતાઓ બે હાઉસ પ્રોપર્ટી (મકાન મિલકત) ધરાવે છે, તેઓ પણ સૌથી સરળ ગણાતું ITR-1 (સહજ) ફોર્મ ભરી શકશે. પહેલા એકથી વધુ મકાન ધરાવનારાઓએ ફરજિયાતપણે ITR-2 અથવા ITR-3 જેવા જટિલ ફોર્મ ભરવા પડતા હતા. જો તમારી આવક બિઝનેસમાંથી હોય અથવા લોટરી કે ઘોડદોડ જેવી પ્રવૃત્તિઓમાંથી હોય, તો તમે હજુ પણ ITR-1 નો ઉપયોગ કરી શકશો નહીં.

પગારદાર વર્ગ માટે 'ફોર્મ 16' ની પ્રતીક્ષા
જો તમે નોકરીયાત છો, તો ભલે પોર્ટલ ખુલી જાય પરંતુ તમારે જૂન મહિના સુધી રાહ જોવી હિતાવહ છે. તેનું મુખ્ય કારણ ફોર્મ 16 છે.

ડેડલાઇન: તમામ કંપનીઓ માટે 15 જૂન સુધીમાં કર્મચારીઓને ફોર્મ 16 આપવું ફરજિયાત છે.

ચોકસાઈ: આ ફોર્મમાં તમારા આખા વર્ષનો પગાર અને કપાયેલા TDSની સચોટ વિગત હોય છે, જેના વગર રિટર્ન ભરવામાં ભૂલ થવાની શક્યતા રહે છે.

નવો કાયદો વિરુદ્ધ જૂની પ્રક્રિયા
એક મહત્વની સ્પષ્ટતા એ છે કે 1 એપ્રિલ, 2026 થી દેશમાં નવો આવકવેરા અધિનિયમ, 2025 અમલી બન્યો છે, જેણે 1961 ના જૂના કાયદાનું સ્થાન લીધું છે. પરંતુ તમે અત્યારે જે રિટર્ન ભરશો (નાણાકીય વર્ષ 2025-26 માટે), તે જૂના આવકવેરા અધિનિયમ, 1961 ના જોગવાઈઓ હેઠળ જ ફાઇલ થશે. આથી કરદાતાઓએ હજુ પણ 'પ્રીવિયસ યર' અને 'એસેસમેન્ટ યર' જેવી જૂની પરિભાષા મુજબ જ કામ કરવાનું રહેશે.

યાદ રાખવા જેવી તારીખો
રિટર્ન ફાઇલિંગની શરૂઆત: એપ્રિલ 2026 ના બીજા અથવા ત્રીજા સપ્તાહથી સંભવિત.

​​​​​​​દંડ વગર રિટર્ન ભરવાની છેલ્લી તારીખ: 31 જુલાઈ, 2026.

કરદાતાઓને સલાહ આપવામાં આવે છે કે રિટર્ન ભરતા પહેલા તમારા AIS (Annual Information Statement) અને 26AS ફોર્મની વિગતો ફોર્મ 16 સાથે મેચ કરી લેવી, જેથી ભવિષ્યમાં આવકવેરા વિભાગ તરફથી કોઈ નોટિસનો સામનો ન કરવો પડે.