એપ્રિલ મહિનાની શરૂઆત ભારતીય શેરબજાર માટે દુઃસ્વપ્ન જેવી રહી છે. જ્યારે રોકાણકારો નવા નાણાકીય વર્ષ અંગે આશાવાદી હતા, ત્યારે વિદેશી પોર્ટફોલિયો રોકાણકારો (FPIs) એ બજારમાંથી નાણાં ઉપાડીને હલચલ મચાવી દીધી છે. એપ્રિલના પહેલા બે ટ્રેડિંગ સત્રોમાં જ વિદેશી રોકાણકારોએ ₹19,837 કરોડ (આશરે $2.1 બિલિયન) ની આશ્ચર્યજનક રકમ પાછી ખેંચી લીધી છે.

નોંધનીય છે કે આ વેચવાલી અચાનક થયેલી ઘટના નથી. અગાઉ, માર્ચ મહિનો ભારતીય બજારના ઇતિહાસમાં સૌથી ખરાબ મહિનો હતો, જેમાં વિદેશી રોકાણકારોએ રેકોર્ડ ₹1.17 લાખ કરોડ પાછા ખેંચી લીધા હતા. 2026 ની શરૂઆતથી, કુલ રૂ.1.5 લાખ કરોડ પાછા ખેંચી લેવામાં આવ્યા છે. આ આંકડો ચિંતાજનક છે, કારણ કે ફેબ્રુઆરીમાં પરિસ્થિતિમાં થોડો સુધારો થયો હતો, પરંતુ વૈશ્વિક પરિસ્થિતિઓએ ફરીથી પાટા ઉછાળ્યા છે.

વિદેશી રોકાણકારોના નિકળી જવાના 3 મુખ્ય કારણો

1. પશ્ચિમ એશિયાઈ સંઘર્ષ

મધ્ય પૂર્વમાં ચાલી રહેલા યુદ્ધ અને વધતા ભૂ-રાજકીય તણાવે રોકાણકારોને ડરાવી દીધા છે. જ્યારે પણ યુદ્ધ જેવી પરિસ્થિતિઓ ઊભી થાય છે, ત્યારે રોકાણકારો જોખમી બજારો (જેમ કે શેરબજાર) માંથી નાણાં ઉપાડી લે છે અને સુરક્ષિત વિકલ્પો તરફ ભાગી જાય છે.

2. કાચા તેલના ભાવ

કાચા તેલના ભાવ $100 ને વટાવી ગયા છે. ભારત તેની મોટાભાગની તેલ જરૂરિયાતો આયાત કરે છે, તેથી ઊંચા ભાવ અર્થતંત્ર અને બજાર બંને માટે હાનિકારક છે.
નબળો થતો રૂપિયો: ડોલર સામે રૂપિયો સતત ઘટી રહ્યો છે. યુદ્ધ શરૂ થયા પછી તેમાં આશરે 4% ઘટાડો થયો છે. રૂપિયાના ઘટાડાને કારણે, વિદેશી રોકાણકારો ભારતમાં તેમના રોકાણને નુકસાનકારક દરખાસ્ત માને છે.

3. યુએસ બોન્ડ માર્કેટનું આકર્ષણ

મોર્નિંગસ્ટાર ઇન્વેસ્ટમેન્ટ રિસર્ચ ઇન્ડિયાના હિમાંશુ શ્રીવાસ્તવના મતે, યુએસમાં વધતા બોન્ડ યીલ્ડની ભારતીય બજાર પર પણ અસર પડી છે. જ્યારે રોકાણકારોને યુએસ જેવા સુરક્ષિત બજારમાં ફિક્સ્ડ-ઇન્કમ રોકાણો પર સારું વળતર મળે છે, ત્યારે તેઓ ઇક્વિટી બજારમાંથી તેમના ભંડોળ ઉપાડીને ત્યાં રોકાણ કરવાનું પસંદ કરે છે.

શું હવે રોકાણ કરવાનો યોગ્ય સમય છે?

જિયોજિત ઇન્વેસ્ટમેન્ટ્સના ચીફ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ સ્ટ્રેટેજિસ્ટ વીકે વિજયકુમાર કહે છે કે ચાલુ વેચાણ-ઓફને કારણે, ભારતીય બજારના મૂલ્યાંકન ખૂબ વાજબી બન્યા છે. કેટલાક ક્ષેત્રોમાં શેર હવે આકર્ષક ભાવે ઉપલબ્ધ છે. જો કે, તેઓ એમ પણ માને છે કે વિદેશી રોકાણ ત્યારે જ પાછું આવશે જ્યારે યુદ્ધ સમાપ્ત થશે અને ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ ઘટશે.