ભારતમાં મહિલા ઉદ્યોગસાહસિકતાની ભાગીદારીમાં એક મહત્વપૂર્ણ અને નિર્ણાયક પરિવર્તન જોવા મળી રહ્યું છે. યુકે આધારિત અગ્રણી બિઝનેસ મેનેજમેન્ટ પ્લેટફોર્મ ટાઇડ (ટાઇડ) દ્વારા જાહેર કરાયેલા આંતરિક આંકડાઓ અનુસાર, ટિયર-2 અને ટિયર-3 શહેરોની મોટી સંખ્યામાં યુવાન મહિલાઓ હવે એવા ક્ષેત્રોમાં પ્રવેશ કરી રહી છે, જે અત્યાર સુધી પુરુષ-પ્રધાન માનવામાં આવતા હતા. મોબાઇલ અને કમ્પ્યુટર રિપેર, અકાઉન્ટિંગ, ટેક્સ અને કમ્પ્લાયન્સ સેવાઓ જેવા ક્ષેત્રોમાં મહિલાઓની વધતી હાજરી આ બદલાવનું સ્પષ્ટ ઉદાહરણ છે.
ટાઇડ પ્લેટફોર્મ પર 27 થી 31 વર્ષની વયજૂથની મહિલાઓ નવા બિઝનેસ માલિકોમાં મહત્વપૂર્ણ હિસ્સો ધરાવે છે. હાલ ટાઇડ ઇન્ડિયામાં 1.80 લાખથી વધુ મહિલા ઉદ્યોગસાહસિકો જોડાયેલા છે, જે કુલ સભ્ય આધારનો 18.7 ટકા હિસ્સો બને છે. આ વયજૂથ ભારતની સૌથી મોટી કાર્યશીલ વસ્તીનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે અને ડિજિટલ બિઝનેસ પ્લેટફોર્મ્સ પર તેની ભાગીદારી સતત વધી રહી છે. આ ટ્રેન્ડ મહિલાઓ દ્વારા ઉદ્યોગસાહસિકતાને એક વ્યવસ્થિત અને ટકાઉ રોજગાર વિકલ્પ તરીકે અપનાવવાની પ્રક્રિયાને દર્શાવે છે.
ખાસ કરીને આ વૃદ્ધિ મહાનગરોની બહાર વધુ સ્પષ્ટ જોવા મળે છે. ઉત્તર પ્રદેશના ગુલહરિયા અને બિસરખ, મહારાષ્ટ્રના હરનુલ, તેમજ મધ્ય પ્રદેશના ઇંદોર જેવા નાના શહેરોમાં મહિલાઓ ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ્સનો ઉપયોગ કરીને કુશળતા આધારિત અને સેવા-આધારિત વ્યવસાયોને ઔપચારિક સ્વરૂપ આપી રહી છે. આ પ્રવૃત્તિ માત્ર યુવાન મહિલાઓ પૂરતી મર્યાદિત નથી, પરંતુ તમામ કાર્યશીલ વયની મહિલાઓમાં ઉદ્યોગસાહસિકતાની દિશામાં એક વ્યાપક માળખાકીય ફેરફાર સૂચવે છે.
પરંપરાગત રીતે સિલાઈ અને બ્યુટી સેવાઓ સુધી મર્યાદિત રહેલી મહિલાઓ હવે ટેકનોલોજી અને પ્રોફેશનલ સેવાઓ તરફ આગળ વધી રહી છે. પશ્ચિમ બંગાળ અને અન્ય ટિયર-2 શહેરોમાં ડિવાઇસ રિપેર, અકાઉન્ટિંગ અને ટેક્સ સેવાઓમાં મહિલાઓ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી રહી છે. સાથે જ નર્સિંગ અને પર્સનલ કેર સેવાઓમાં પણ મહિલા-નેતૃત્વવાળા વ્યવસાયોની સંખ્યા વધી રહી છે.
ટાઇડ ઇન્ડિયાના સીઈઓ ગુરજોધપાલ સિંહે જણાવ્યું કે મહિલાઓ દ્વારા રૂઢિચુસ્ત ધારણાઓ તોડી નવા ક્ષેત્રોમાં પ્રવેશ કરવો એક પેઢીગત પરિવર્તન દર્શાવે છે. ડિજિટલ સમજ અને આત્મનિર્ભર બનવાની ઇચ્છા સાથે મહિલાઓ એવા વ્યવસાયો ઊભા કરી રહી છે, જે સ્થાનિક રોજગાર અને ઘરેલુ આવકમાં સીધો ફાળો આપે છે. આ બદલાવ ભારતના ગેર-મહાનગર વિસ્તારોમાં મહિલાઓની આર્થિક સ્વતંત્રતાને નવી દિશા આપી રહ્યો છે.